Przejdź do treści

Nvidia RTX Spark na Linuksie: GPU przycięte do 780 MHz, inferencja spada prawie pięciokrotnie

Adam Marzec
Okładka: Nvidia RTX Spark na Linuksie, pieczątka 780 MHz, spadek inferencji GPT-OSS-120B

Na laptopie z chipem Nvidia RTX Spark natywny Linux traci większość wydajności GPU w jednym konkretnym momencie: gdy wtyczka siedzi w gniazdku. Przy zasilaniu sieciowym zegar GPU miał spadać do około 780 MHz wobec 2,2 GHz na Windows, a model GPT-OSS-120B liczył 13,9 tokenu na sekundę tam, gdzie Windows wyciągał 65,4; to pomiary, które MindStudio opisało 1 listopada w tekście o dual-boocie tego sprzętu. Autorzy tłumaczą to komponentem firmware’u Nvidia Platform Controllers and Framework, którego tabela zasilania jest według nich zaszyfrowana i którego klucz ma wyłącznie sterownik Windows. To jak dotąd jeden pomiar z jednego źródła, sprzęt należy do autorów, a Nvidia nie skomentowała tych liczb; artykuł o kontakt z firmą w ogóle nie wspomina.

Wątek na Hacker News zebrał 516 punktów i 229 komentarzy w odczycie z 4 listopada około 18:00 UTC. Pierwsze komentarze zwróciły uwagę, że tytuł mówił o DGX Spark, desktopowej jednostce z fabrycznym Linuksem, a link prowadził do artykułu o laptopie; zgłaszający poprawił tytuł na RTX Spark po kwadransie dyskusji. To rozróżnienie nie jest pedanterią: od niego zależy, czy problem dotyczy twojego sprzętu.

Najważniejsze informacje

CoSzczegóły
TwierdzenieNatywny Linux na laptopie z RTX Spark przy zasilaniu sieciowym trzyma GPU na ok. 780 MHz, Windows na ok. 2,2 GHz (MindStudio 1.11.2026, odczyt 4.11)
Główny pomiarGPT-OSS-120B na GPU: Windows 65,4 tok/s, WSL 65,1, DGX Spark 61, natywny Linux 13,9
Drugi pomiarvLLM z 8 równoległymi klientami: WSL 127 tok/s, natywny Linux 39,5
Test kontrolnyWyłączenie kontrolera w Windows: spadek z ok. 83 do ok. 31 tok/s, zegar do 786 MHz
Na bateriiZależność odwrócona: Linux ok. 61-67 tok/s przy zegarze ok. 1800 MHz; problem dotyczy tylko zasilania sieciowego
Odpowiedź NvidiiBrak w odczycie 4.11.2026; artykuł nie wspomina o kontakcie z firmą
Laptopy RTX SparkOficjalnie od ASUS, Dell, HP, Lenovo, Microsoft i MSI, od 2599 USD (blog Nvidii 28.10.2026)

Co dokładnie zmierzono i na czym te liczby stoją

Pomiarów jest trzy, sprzęt jeden: laptop MSI Prestige N16 Flip AI Plus z RTX Spark. W pierwszym, w LM Studio na GPT-OSS-120B uruchomionym na GPU, Windows dał 65,4 tokenu na sekundę, WSL 65,1, desktopowy DGX Spark 61, a natywny Linux 13,9, około jednej piątej wyniku Windowsa. W teście z vLLM i ośmioma równoległymi klientami wyszło 127 tokenu na sekundę pod WSL i 39,5 pod Linuksem. Trzeci przebieg był długi, nie szybki: Windows zamknął go w około 8 minut przy 2,2 GHz, Linux potrzebował 37 minut przy GPU na 790 MHz. Temperatury 40-47 stopni wykluczają throttling termiczny. Liczba „35%” z tytułu wątku na HN to okrągłość między tymi odczytami: 21% wyniku Windowsa w pierwszym teście, 31% w drugim, test kontrolny wyszedł 37%.

Trzecia obserwacja dotyczy kierunku zasilania. Odłączony od gniazdka laptop na Linuksie liczył w LM Studio 61-67 tokenu na sekundę przy zegarze około 1800 MHz, mniej więcej tyle, co Windows. Wpięty w sieć spadał do około 15 tokenu na sekundę i 780 MHz. Spowolnienie dotyczy więc dokładnie sytuacji, w której każdy spodziewałby się pełnej mocy.

Dla porządku: tego laptopa nie mamy i nie testowaliśmy, cały tekst opisuje odczyt artykułu MindStudio. Samodzielna instalacja Linuksa nie była spacerem: Omarchy, dystrybucja z korzeniami Arch, zawiodła na migoczącym obrazie właśnie na tym modelu MSI, a Debian wymagał adaptera USB-Ethernet i ręcznej pracy nad sterownikami. Dopiero powrót do Omarchy, której kernel ma otwarty sterownik Nvidii, dał pełny pulpit 4K w 120 Hz z działającym CUDA i audio. Osobnym problemem była pamięć: firmware rezerwuje 96 GB ze 128 GB ujednoliconej pamięci dla GPU, a podział zmienia się tylko z Windows, więc Linux startował z 28 GB, dopóki rezerwację nie ścięto do 4 GB, co uwolniło 120 GB.

Czym jest ten „zaszyfrowany firmware”

Nie chodzi o Secure Boot ani o narzędzie do sterowania wentylatorami. Mowa o komponencie widocznym w Windows w Menedżerze urządzeń jako Nvidia Platform Controllers and Framework, czyli parze logiki firmware i sterownika, która dzieli budżet mocy między CPU i GPU; laptop, w odróżnieniu od desktopowego DGX Spark, rozdziela zasilanie na dwa układy naraz. Według MindStudio firmware przekazuje mu tabelę ustawień zasilania w postaci zaszyfrowanej, Windows ma klucz deszyfrujący w swoim sterowniku, a dla Linuksa klucza nie ma i żadna próba programowa go nie zastąpiła, w tym jedna zakończona kernel panic.

Mocnym argumentem tej analizy jest test kontrolny z drugiej strony. Wyłączenie kontrolera w Windows powtórzyło spowolnienie w odwrotnym kierunku: przepływność spadła z około 83 do około 31 tokenu na sekundę, a zegar z około 2 GHz do 786 MHz, czyli dokładnie tej wartości, na jakiej zalegał Linux. Ponowne włączenie przywracało pełną prędkość od razu. Autorzy wyciągają stąd wniosek, że za spowolnienie odpowiada brak równowartnego komponentu w Linuksie, nie kernel, nie dystrybucja i nie sam sterownik GPU; wyciągnięcie klucza ze sterownika Windows oceniają sami jako kruchy hack działający na jednej maszynie. Realna naprawa wymaga, by Nvidia przeniosła logikę zarządzania mocą do sterownika dla Linuksa.

W dyskusji na Hacker News użytkownik pantalaimon napisał, że z opisu wynika raczej zwykły brak sterownika: rdzeń nie osiąga 2 GHz jak na Windows, bo nikt go nie podbija, i siedzi na 780 MHz. Różnica jest subtelna, ale istotna, bo „brakujący sterownik” to dużo prostszy problem niż celowo zaszyfrowana tabela.

DGX Spark to nie RTX Spark: dwa sprzęty z jednej rodziny

Desktopowy DGX Spark to kostka z superchipem GB10 Grace Blackwell: 20 rdzeni Grace CPU, do 1 petaFLOP mocy FP4 i 64 lub 128 GB ujednoliconej pamięci LPDDR5x o przepustowości 273 GB/s (strona produktu Nvidii, odczyt 4 listopada). Nvidia deklaruje inferencję modeli do 200 miliardów parametrów, a w pudełku od początku siedzi DGX OS, dystrybucja Linuksa na bazie Ubuntu. Konfiguracja 64 GB, wyceniona na od 4999 USD, jest dostępna od 23 października 2026 u Acer, ASUS, Dell, Gigabyte, HP i MSI.

Laptopy z RTX Spark dzielą z desktopem rodzinę chipów, ale dostają Windows i to na nich powtarza się problem z zegarem. Blog Nvidii z 28 października wylicza modele od ASUS, Dell, HP, Lenovo, Microsoft i MSI, z cenami od 2599 USD i konfiguracjami 128 GB na półkach. W Polsce obraz skromniejszy: polska strona produktu DGX Spark na nvidia.com zwraca błąd 404 (odczyt 4 listopada), więc cen w złotych odczytać się nie dało. Jeśli myślisz o lokalnej inferencji szerzej, hub o lokalnych modelach AI porządkuje ten rynek, a przegląd otwartych modeli AI pokazuje, co realnie zmieści się w 128 GB ujednoliconej pamięci.

Reakcja wątku i cisza prasy

Wątek na Hacker News nie przyniósł do odczytu z 4 listopada replikacji pomiaru przez innego właściciela laptopa z RTX Spark, więc poza autorami nikt publicznie nie potwierdził liczb na własnym sprzęcie. Użytkownik aa-jv, posiadacz desktopowego DGX Spark, przyznał, że tytuł dał mu w pierwszej chwili wycisk, a potem wskazał rozwiązanie z gatunku nierealnych: odwrócić inżynieryjnie komponent kontrolera i napisać wersję dla Linuksa. Reszta dyskusji kręciła się wokół dwóch pytań: czy tak wygląda droga do płatnych odblokowań mocy i gdzie przebiega granica między celową polityką a niedoróbką sterownika.

Prasa technologiczna nie podjęła pomiaru w dniu, gdy wątek się rozkręcał: Google News w odczycie z 4 listopada nie zwraca żadnego artykułu o przyciętym zegarze na Spark, a Phoronix ma w archiwum tylko ogłoszenie RTX Spark z 4 września i tekst o łatkach Nouveau i NVK dla GB10 z 26 października. Po polsku temat nie istnieje: rodzina fraz „dgx spark linux” ma komplet dziesięciu podpowiedzi w Google PL, „nvidia spark linux” również, a zapytanie „dgx spark po polsku” wraca puste.

Co z tego wynika, zanim Nvidia się odezwie

Dla właściciela takiego laptopa wniosek MindStudio brzmi pragmatycznie: zostań na WSL. To środowisko działa na sterowniku Windows, dziedziczy pełne podbijanie zegara niezależnie od źródła zasilania i obsługuje narzędzia Linuksowe pierwszej linii, w tym vLLM i SGLang; trzeba tylko podnieść domyślną rezerwację 14 GB pamięci. Kto chce czystego Linuksa bez tej przygody, ten sięga po desktopowy DGX Spark z fabrycznym DGX OS. Jeśli Nvidia wyda sterownik z logiką kontrolera albo skomentuje pomiar, dopiszemy notkę aktualizacyjną z datą; na dziś pozostaje on pomiarem jednego zespołu, choć z testem kontrolnym, który trudno zignorować. Jak wybrać lokalny model pod Ollamę i LM Studio wylicza, co uruchomić na sprzęcie klasy domowej, a Hob, lokalny klient AI od Frigade pokazuje, że do zastosowań biurkowych superchip nie jest potrzebny.

Najczęstsze pytania

Czy DGX Spark działa na Linuksie?

Tak. Desktopowy DGX Spark wychodzi z fabryki z DGX OS, dystrybucją Linuksa na bazie Ubuntu, i to on osiągnął 61 tokenu na sekundę w teście MindStudio. Problem z przycinaniem zegara dotyczy laptopów z RTX Spark, które fabrycznie dostają Windows.

Ile kosztuje DGX Spark?

Konfiguracja 64 GB kosztuje od 4999 USD, dostępna od 23 października 2026 u Acer, ASUS, Dell, Gigabyte, HP i MSI (blog Nvidii, odczyt 4 listopada). Polskiej strony produktu na nvidia.com brak (404 w odczycie z 4 listopada), więc cen w złotych nie podamy.

Czy laptop z RTX Spark działa na Linuksie?

Instaluje się, ale nie jest to plug-and-play: Debian wymagał adaptera USB-Ethernet i ręcznej pracy nad sterownikami, a Linux widział tylko 28 GB ze 128 GB pamięci, dopóki rezerwację dla GPU nie ścięto w Windows do 4 GB. Po poprawkach działa pulpit 4K w 120 Hz, CUDA i audio, ale GPU przy zasilaniu sieciowym pozostaje przycięty do około 780 MHz.

Dlaczego Linux jest wolniejszy niż Windows na RTX Spark?

Według MindStudio komponent Nvidia Platform Controllers and Framework czyta zaszyfrowaną tabelę ustawień zasilania, do której sterownik Windows ma klucz, a odpowiednik dla Linuksa nie istnieje. Bez tej logiki GPU przy zasilaniu sieciowym zalega na około 780 MHz zamiast 2,2 GHz, co test kontrolny w Windows powtórzył w odwrotną stronę.

Źródła

Powiązane artykuły