Start z narzędziami AI bez płacenia wygląda dziś inaczej niż rok temu. Wszystko co liczące się firmy wydały plany darmowe na stałe, ale limity, nazwy i funkcje zmieniają się na tyle często, że poradniki sprzed kilku miesięcy wprowadzają w błąd. W tym tekście każda pozycja została sprawdzona na żywo: strony cenników i pomocy pobrałem 14 października 2026, a czaty bez logowania testowałem dzień wcześniej, w kontrolowanym środowisku. Dwa rebrandingi z ostatnich tygodni oddają skalę tych zmian: NotebookLM zmienił nazwę na Gemini Notebook, a Le Chat Mistrala na Vibe.
Zanim przejdę do listy, jedna zasada którą stosuję od początku tej serii: nie ufam własnej pamięci ani starym artykułom. Nazwa się zmienia, limit znika, funkcja wędruje do planu płatnego. Przy każdej pozycji podaję datę sprawdzenia, żeby było jasne, kiedy informacje były prawdziwe.
- Najważniejsze informacje
- Czaty: sześć darmowych drzwi do modeli
- Dokumenty i notatki: Gemini Notebook
- Wyszukiwanie z cytowaniami: Perplexity
- Obrazy i mowa za zero
- Lokalnie: bez limitów, bez chmury
- Jak czytać darmowe limity
- Zestaw na pierwsze dwa tygodnie
- Najczęstsze pytania
Najważniejsze informacje
| Narzędzie | Co darmowe | Sprawdzone |
|---|---|---|
| ChatGPT Free | czat z GPT-6 Luna, dostępny też bez konta | 13.10.2026, test |
| Claude Free | czat z Sonnetem 5.5 i Haiku 5.5 | 13.10.2026, test |
| Gemini Free | czat, obrazki i mowa po polsku | 13.10.2026 |
| Gemini Notebook | 100 notebooków, 50 źródeł na każdy | 14.10.2026 |
| Copilot | czat i obrazy z kontem Microsoft | 14.10.2026 |
| Perplexity Free | wyszukiwanie z cytowaniami | 14.10.2026 |
| Mistral Vibe | czat, sieć, kod i obrazy w limitach | 14.10.2026 |
| LM Studio, Ollama | modele lokalne, zero limitów | na własnym sprzęcie |
Czaty: sześć darmowych drzwi do modeli
ChatGPT ma najniższy próg wejścia ze wszystkich, bo od 2024 roku czat działa bez konta. W teście z 13 października pełny interfejs przyjął moje pytanie po polsku bez podawania czegokolwiek, choć w moim środowisku testowym połączenie z modelem się nie nawiązało i dostałem komunikat o błędzie z przyciskiem ponowienia. Na darmowym koncie siedzi GPT-6 w wariancie Luna ze standardową szybkością odpowiedzi, bez generowania obrazów. OpenAI nie publikuje liczb wiadomości, więc każde konkretne „ile zostało” z innych artykułów traktuję jako zmyślenie.
Claude to drugi biegun. Bez konta nie zobaczymy nawet pola rozmowy, sama rejestracja wymaga numeru telefonu, a polski numer obsłuży maksymalnie trzy konta. W zamian plan darmowy daje Sonnet 5.5 i Haiku 5.5, czyli modele, które rok temu były płatne. Do pracy z dłuższymi dokumentami Claude nadal ma najszerszy kontekst wśród czatów.
Gemini w wersji darmowej robi dziś najwięcej z trójki wielkich. Czat, generowanie obrazów Nano Banana 2.1 i synteza mowy działają po polsku także bez płacenia, a zweryfikowani studenci dostają rok planu Google AI Plus za zero w programie trwającym do 30 czerwca 2027. Programy promocyjne tego typu traktuję osobno: darmowe na stałe jest to, co siedzi w planie Free, nie to, co dostało się na rok z uczelnianej weryfikacji.
Copilot Microsoftu bywa pomijany w takich zestawieniach, a to najprostsza droga do darmowego czatu z kontem, które i tak większość ma. Strona produktu mówi wprost, że jest darmowy po zalogowaniu na konto Microsoft; obrazy generuje w ramach limitów, a część funkcji wędruje do subskrypcji Microsoft 365. Niedawna zmiana nazw pokazuje kierunek: Project został Notebookiem, a Deep Research stał się Researcherem. Dla uczących się jest jeszcze tryb Guided Learning, wcześniej Study and Learn, który prowadzi przez materiał pytaniami zamiast podawać gotowe odpowiedzi, i to jedna z tych funkcji, które w darmowym pakiecie realnie różnicują ofertę Microsoftu. Rozmowy służbowe i prywatne pozostają przy tym rozdzielone, więc konto z firmy nie miesza się z domowym.
Vibe, wcześniej Le Chat, to europejska opcja od Mistrala. Plan darmowy jest na stałe i obejmuje podstawowe wiadomości, wyszukiwanie w sieci, limitowane sesje kodowania, podstawowe generowanie obrazów oraz ponad sto konektorów do zewnętrznych usług. Warto o nim pamiętać choćby dlatego, że służy jako przykładowa implementacja modeli open weights, o których piszę niżej.
Szóstą pozycję trzymam na koniec, bo bywa niedoceniana: DeepSeek. Czat jest darmowy, działa po polsku, a rodzina modeli ma otwarte wagi, więc te same modele można potem uruchomić u siebie. Opis działania z polskiego numeru i porównanie z zachodnimi czatami opisałem w rozpisce DeepSeek po polsku. Do tego API zaczyna się od 0,30 dolara za milion tokenów wejścia w godzinach szczytu, więc gdy kiedyś zechcesz przejść z czatu do automatyzacji, próg wejścia pozostaje niski.
Dokumenty i notatki: Gemini Notebook
Dla pracy z własnymi materiałami nic darmowego nie zbliża się do Gemini Notebooka, dawniej NotebookLM. Wgrane źródła stają się podstawą odpowiedzi, więc model nie zmyśla faktów spoza kontekstu, a na horyzoncie dochodzą funkcje w rodzaju not dźwiękowych, fiszek i quizów czy infografik. Darmowy plan Standard wymaga konta Gmail i daje 100 notebooków na konto oraz 50 źródeł na każdy notebook. Limity zapytań Google podaje względnie: pula odświeża się co 5 godzin aż do wyczerpania tygodniowego limitu, a plany płatne AI Plus i AI Pro podnoszą go dwu- i czterokrotnie. Do pisania pracy dyplomowej czy analizy umów ta darmowa pojemność wystarcza z zapasem.
Sam rebranding przyniósł też nowe możliwości, które widać w spisie funkcji centrum pomocy: przegląd dźwiękowy (Audio Overview) ma już wersję wideo, obok tego weszły mapy myśli, infografiki, generowanie slajdów i raportów oraz tryb nauki z fiszkami i quizami. Wszystko to liczy się przeciwko temu samemu limitowi zapytań, więc przy większym projekcie warto robić przerwy zamiast palić pulę pięciogodzinną na testach. Osobną sprawą jest język wyjściowy, który można przełączyć na polski niezależnie od języka źródeł, co przy zagranicznych papierach oszczędza ręczne tłumaczenie.
Wyszukiwanie z cytowaniami: Perplexity
Zwykły czat sprawdza się gorzej przy pytaniach o świeże fakty, bo nie zawsze wie, kiedy jego wiedza się kończy. Perplexity w planie darmowym odpowiada z cytowaniami w każdej odpowiedzi, co pozwala jednym rzutem oka sprawdzić, z którego źródła pochodzi konkretna teza. Plan Free jest trwały, z ograniczonym dziennym użyciem i podstawowymi modelami; wersja Pro kosztuje 17 dolarów miesięcznie przy rozliczeniu rocznym i dodaje deep research, wybór modelu oraz źródła premium w rodzaju danych rynkowych. Do codziennego sprawdzania faktów darmowy wariant wystarcza, pod warunkiem że traktujemy go jak wyszukiwarkę z dodatkową warstwą, nie jak wyrocznię.
Praktyczna różnica względem czatu pokazuje się przy pytaniach porównawczych. Gdy zapytam o terminy zmian w konkretnym serwisie, Perplexity podlinkuje strony, na których stoi każda data, a ja mogę otworzyć źródło i sprawdzić, czy to aktualna wersja strony czy stara. W czacie bez dostępu do sieci dostałbym odpowiedź pewnym tonem bez śladu, skąd pochodzi, i to jest właśnie moment, w którym darmowa wyszukiwarka konwersacyjna wygrywa z darmowym modelem.
Obrazy i mowa za zero
Generowanie obrazów i głos z tekstu mają swoje obszerne przeglądy, więc tu tylko mapka. W czacie Gemini obrazki Nano Banana 2.1 są częścią planu darmowego, po polsku włącznie. ElevenLabs daje 10 tysięcy kredytów miesięcznie, czyli około 10 minut mowy, bez licencji komercyjnej. Całkiem offline pozostają Whisper do transkrypcji i Piper z polskim głosem na 63 megabajty, wystarczające na procesor bez karty graficznej.
W praktyce oznacza to, że najdroższy typ zadań, multimodalny, też da się wykonać za zero. Nagranie wykładu transkrybuje Whisper offline, streszczenie z cotygodniowych notatek zrobi Gemini Notebook, a gdy do opracowania potrzeba ilustracji, Nano Banana wygeneruje ją w tym samym darmowym czacie. Jedyne, za co realnie płacą ludzie w tym obszarze, to licencja komercyjna na głos i masowa skala, bo przy pojedynczych plikach darmowe limity nie są wąskim gardłem. Szczegóły, limity i pułapki licencyjne opisałem w tekście o obrazkach AI za darmo oraz w poradniku o syntezie mowy.
Lokalnie: bez limitów, bez chmury
Plan darmowy w chmurze to zawsze czyjaś decyzja o limicie. Jedyna grupa narzędzi bez tego ryzyka działa lokalnie. LM Studio instaluje modele klikaniem, Ollama wierszem poleceń, a Bielik jest polskim modelem trenowanym właśnie pod nasz język. Wymiana modeli jest darmowa na stałe, bo licencje pozwalają na użytek własny, a jedynym limitem pozostaje sprzęt: ile ramek i VRAM mamy, taki model udźwigniemy.
Jak to wygląda liczbami, sprawdziłem we własnych testach i raportach użytkowników. Darmowy silnik Strata odpala model Qwen 3.8 Flash Next ze 125 miliardami parametrów na karcie z 12 GB VRAM i 32 GB RAM, pobierając około 70 gigabajtów, a na RTX 5070 wyciąga według README około 94 tokenów na sekundę, czyli szybciej niż czytasz. Jeszcze mniejsze wagi, od 74 megabajtów, wchodzą w przeglądarce, bez internetu. Spektrum jest więc szerokie: od zwykłego laptopa po kartę graficzną za kilka tysięcy złotych, i na każdym poziomie da się zacząć bez żadnej subskrypcji. Ciekawostką na marginesie są właśnie modele w przeglądarce, które liczą bez internetu. Pełny przewodnik, od wyboru modelu po kwantyzacje, jest w artykule o lokalnym AI na komputerze.
Jak czytać darmowe limity
Trzy wzorce rządzą darmowymi planami i warto je rozróżniać. Pierwszy to okna czasowe: Gemini Notebook odświeża pulę co 5 godzin, Claude liczy zużycie w oknach 5-godzinnych i pulach tygodniowych, więc wyczerpany limit wraca sam. Drugi to kredyty miesięczne, jak w ElevenLabs, gdzie 10 tysięcy sztuk znika z końcem miesiąca bez przenoszenia. Trzeci to limity niepublikowane, najbardziej podstępne: ChatGPT Free nie podaje liczb wiadomości, więc jedynym sygnałem pozostaje widoczne spowolnienie odpowiedzi.
Do tego dochodzi różnica między darmowe na stałe a darmowe czasowo. Promocje studenckie Gemini i Vibe kończą się w znanych terminach, wersje próbne planów płatnych też. Przed zapisaniem się na cokolwiek sprawdzam, czy strona mówi o planie darmowym czy o okresie próbnym, bo te dwa słowa często mieszają się w nagłówkach.
Gdy limit naprawdę przeszkadza, ceny wyjścia awaryjnego warto znać wcześniej. Google AI Plus kosztuje w Polsce 46,99 złote miesięcznie, AI Pro 97,99, z tym że Notebook podnosi wtedy limity odpowiednio dwu- i czterokrotnie. Pro u Perplexity to 17 dolarów, Pro u Vibe 14,99 dolara ze zniżką studencką do 5,99 na maksymalnie rok. Zanim jednak sięgniesz po kartę, sprawdź najpierw lokalne modele, bo przy zadaniach, które dają się zrobić na komputerze, lokalny model o podobnej klasie bywa darmowy bezterminowo i bez żadnej puli.
Zestaw na pierwsze dwa tygodnie
Teoretyczne listy mają tę wadę, że nie mówią, od czego zacząć w poniedziałek. Praktyczna kolejność, którą sam bym zastosował przy obecnych limitach, wygląda tak. Pierwszy dzień: czat bez logowania w ChatGPT, żeby poczuć rozmowę z GPT-6 bez podawania czegokolwiek. Drugi dzień: darmowe konto Gemini i test obrazków po polsku, bo to jedyna wielka platforma, która w planie darmowym łączy czat, obraz i mowę w naszym języku. Trzeciego dnia zakładam notebook w Gemini Notebook, wgrywam trzy dokumenty związane z jednym tematem i sprawdzam odpowiedzi uziemione w źródłach. Czwartego dnia wracam do Perplexity z trzema pytaniami wymagającymi świeżych źródeł i patrzę, jak wygląda jakość cytowań w praktyce.
Drugi tydzień to poszerzanie horyzontów. DeepSeek do zadań z kodu i logiki, Vibe do porównania, jak radzi sobie europejski model, Perplexity do świeżych faktów z cytowaniami. Na koniec, jeśli którekolwiek z tych narzędzi zaczyna krzyczeć o limity, instaluję LM Studio albo Ollamę i sprawdzam, czy najmniejszy model lokalny nie załatwi sprawy bez internetu. Po dwóch tygodniach takiego obcowania wiesz już nie tylko które narzędzie, ale i który typ narzędzia odpowiada twojej pracy, a to wiedza trwalsza niż jakakolwiek pozycja w tabeli na górze tej strony.
Najczęstsze pytania
Czy darmowe narzędzia AI naprawdę są darmowe?
Plany darmowe ChatGPT, Claude, Geminiego, Copilota, Perplexity i Vibe są na stałe, potwierdza to każda z pobranych 14 października stron cenników. Płatność pojawia się przy wyższych limitach, szybszych modelach i funkcjach komercyjnych, takich jak licencja na głos z ElevenLabs.
Które darmowe narzędzie AI wybrać na start?
Bez żadnej rejestracji najszybciej działa ChatGPT w czacie bez logowania. Do pracy z własnymi dokumentami najlepiej wchodzi Gemini Notebook. Jeśli zależy Ci na cytowaniach źródeł przy faktach, zacznij od Perplexity, a przy wrażliwych danych od modeli lokalnych.
Czy darmowe czaty AI rozumieją po polsku?
Tak, wszystkie pozycje z listy działają po polsku w interfejsie i w rozmowie. Gemini idzie najdalej, bo po polsku generuje też mowę i obrazki z polskimi napisami, co opisałem w porównaniu Gemini po polsku.
Czy rejestracja wymaga numeru telefonu?
Zależy od serwisu. ChatGPT w czacie bez logowania nie prosi o nic, ale samo konto wymaga numeru telefonu, co opisałem szerzej w poradniku o darmowym ChatGPT. Claude też wymaga numeru, przy czym polski numer obsłuży maksymalnie trzy konta. Copilot zadowoli się kontem Microsoft, Gemini kontem Google, a DeepSeek przyjmuje adres e-mail albo konto Google.
Czy darmowe czaty wykorzystują moje rozmowy do treningu?
W ChatGPT rozmowy z czatu bez logowania domyślnie mogą być przeglądane i używane do ulepszania modeli, co interfejs komunikuje drobnym drukiem pod polem czatu; zalogowani użytkownicy mają w ustawieniach przełącznik rezygnacji z treningu. Podobny podział, darmowe konto w zamian za dane, obowiązuje w większości platform, więc przy wrażliwych materiałach zostają czaty tymczasowe albo modele lokalne, gdzie nic nie opuszcza komputera.
Co się dzieje po wyczerpaniu darmowego limitu?
W większości serwisów limit wraca po odczekaniu: Gemini Notebook co 5 godzin, Claude w kolejnym oknie 5-godzinnym. W kredytach miesięcznych, jak ElevenLabs, czekamy do pierwszego dnia kolejnego miesiąca. Alternatywa to plan płatny albo model lokalny, gdzie limitu nie ma wcale.
Nota uczciwości
Strony cenników i pomocy (copilot.com, perplexity.ai, mistral.ai, support.google.com) pobrałem i zweryfikowałem 14 października 2026; testy czatów bez logowania wykonałem dzień wcześniej w kontrolowanym środowisku, w którym połączenie z modelem ChatGPT się nie nawiązało, co opisuję w porównaniu Claude vs ChatGPT. Nie afiliuję żadnej pozycji tej listy; komercyjne zestawienie z linkami afiliacyjnymi prowadzi osobno hub darmowych narzędzi AI.
Źródła
- Microsoft, strona Copilot: https://copilot.com/
- Perplexity, cennik planów: https://www.perplexity.ai/hub/pricing
- Mistral AI, cennik (Vibe, plan Free): https://mistral.ai/pricing/
- Google, limity Gemini Notebook: https://support.google.com/gemininotebook/answer/17670842
- Google, plany Gemini Notebook: https://support.google.com/gemininotebook/answer/16213268
- Technetblog, ChatGPT za darmo: https://technetblog.pl/2026/10/chatgpt-za-darmo/
- Technetblog, Gemini za darmo: https://technetblog.pl/2026/10/gemini-za-darmo/
- Technetblog, DeepSeek po polsku: https://technetblog.pl/2026/09/deepseek-po-polsku/
- Technetblog, hub darmowych narzędzi AI: https://technetblog.pl/darmowe-narzedzia-ai/